Meksika’da seçime doğru: Zapatistalar’ın adayı

    0
    145

    EZLN, Meksika’da 2018 yılında yapılacak seçimlere katılarak, yerli halkın antikapitalist platformunu ana akım siyasete taşıyabilecek…

    14 Ekim’de San Cristobal de las Casas’da yapılan Beşinci Yerli Kongresi sırasında, EZLN, 2018’deki başkanlık seçimlerinde bağımsız bir adayı destekleyeceklerini duyurduğu tarihi bir açıklama yaptı. Bu tarihi açıklamadan sonra, artık “Galeano” diye bilinen Komutan Yardımcısı Marcos, kısa ama önemli bir savaş çığlığı attı: “Saldırı zamanı geldi”

    Henüz bir aday belirlememiş olmalarına rağmen, demokratik süreçler ve tüm topluluklarla yapılacak yoğun görüşmelerle dikkatlice seçilen bir yerli kadın olacağını duyurdular. CNI, konferansında sonunda “sadece ölüm, şiddet, yağma ve yıkım getiren iktidarı kaldırma” kararı aldıklarını açıkladı: Mücadelemizin iktidar için olmadığını bir kere daha vurguluyoruz. Biz yerli halklar ve sivil topluma bu yıkımı durdurmak için örgütlenmeye, her bir insanın, ailenin, kolektifin, toplumun ve mahallenin yaşamının savunulması için direnişimizi ve isyanımızı güçlendirmeye çağırıyoruz. Neredeysek ve neysek oradan barış ve adaleti aşağıdan yukarıya inşa etmek için. Tüm halk için bir ülke inşa etmek, antikapitalist solun gücünü arttırmak ve Meksika halkının çektiği acıların bedelini faillerine ödetmek için isyancı onur zamanı.

    1 Ocak 2017’de Ulusal Yerli Konseyi, Meksika’daki 525 yerli topluluğunun sesini duyuracak Yerli Hükümet Konseyi’nin (CIG) kuruluşunu duyurdu. CIG, Mayıs ayında, 2018 seçimlerinde yarışacak bir yerli kadını sözcü olarak seçecek. Program, adayın duyurulmasından sonra sunulacak ve “doğa ananın korunması, adil ücret, herkes ücretsiz sağlık hizmeti ve kamusal, bilimsel ve laik eğitim temeline” dayanacak.

    Associated Press’in bile kısaca da olsa yer verdiği açıklamaya Meksika ana akım medya hiç yer vermedi. Sadece bazı ilerici yayınlar yorumladı. Doğrusunu söylemek gerekirse insanlar hala bu hareketin kapsamı ve değerinden kuşku duyuyor.

    Açıklama ciddi tartışma başlattı. Lopez Obrador, Zapatistalar’ı açıkça kınadı. Onları bir kere daha 2006’daki kaybı için suçladı ve sertçe 2012’de kendisini desteklememekle suçladı. Sonra liderlerinin, hükümetin oyununu oynadığını ve bir adayı destekleme kararının aslında grubun gerçek bir söylemi olmadığını gösterdiğini söyledi. Lopez Obrador, EZLN’nin güçlü olduğu yerli bölgelerinde halkın PRI’ya oy verdiğini iddia etti ve EZLN’nin seçime dair kararından korkmadığını çünkü adaylarına “halkın ilgi göstermeyeceğini” söyledi.

    Ama Lopez Obrador’un değerlendirmeleri yanlış. Herhangi bir politik mücadelede birlik esastır ama birliğin Solun gerçek destekleyicilerini sansürlemesine izin veremeyiz. Zapatistları ve CNI’yı, seçimlere kendi adaylarıyla katılmayı istediler diye hükümetle birlikte davranmakla suçlamak kibir ve hoşgörüsüzlüğe işaret ediyor.

    Elverişsiz sonuçlar

    Seçim haritasından elde edilen veri, yerli kadın adayın, yerli halkların yoğun olduğu yirmi sekiz bölgede doğrudan etkisinin olabileceğini gösteriyor. Bu bölgelerdeki nüfus, potansiyel seçmenlerin yaklaşık yüzde 1’ine tekabül ediyor.

    Yine de EZLN’nin kendi davasını bir kere daha ulusal gündeme taşıma zamanlaması önemli. Şu anda Başkan Pena Nieto, Meksika’nın açlık çeken yaklaşık dört milyon yoksuluna hizmet etmek yerine Başkan Trump’ı hoşnut etmeye çalışmakla meşgul.

    Meksika’da ilk defa silahlı sosyalist bir grup seçim mücadelesine girmiş olacak. Adaylarının yerli bir kadın olması siyasi temsiliyet için iyi bir haber.

    Uruguay’da Ulusal Kurtuluş Hareketi, El Salvador’da Farabundo Marti Ulusal Kurtuluş Cephesi, Brezilya’da MR8 ve bazı bölgelerde de olsa- Kolombiya’da Kolombiya Devrimci Silahlı Güçleri de seçimlere katıldılar.

    Devletin yerli halklarla ilgilenmemesi dışlanma ve yoksulluk oranları çok yükseltti. 2010’daki nüfus sayımına göre ülkedeki nüfusun %11’ini oluşturan yerli halklar en kötü eğitim göstergelerine sahipler. Aynı zamanda istihdam imkanlarına erişimler belirgin bir şekilde kısıtlı. Bu düşük düzey sadece ekonomik alanda değil, aynı zamana siyasi temsiliyette de var: Kongre’deki 620 temsilciden sadece 20’si yerli köklere sahip.

    Bağımsız yerli kadın bir aday kazanamayacak olsa bile bu çaba, yerli haklarına bağlı konuların yeniden gündeme gelmesini zorlayacak ulusal bir taban hareketinin inşa edilmesine yardımcı olabilir.

    Zapatistalar’ın yerel seviyede seçme ve yönetme deneyimlerini kanıtlamış olmaları, devletin dönüştürme ve ulusal seviyede siyasi etki kazanma kapasitelerinin kanıtı. EZLN, seçime katılımı bir direniş, örgütlenme ve mücadele alanı olarak gördüğüne göre sosyal kurumları ve devlet kurumlarını demokratikleşmek için önümüzde büyük bir fırsat var. Antikapitalist solu ulusal politikanın merkezine yerleştirmek, halkın ve hükümetlerin kamu politikalarına öncelik vermesi yolunda çok büyük bir etkisi olabilir.

    Pratik fırsatlar

    Bu hareket üzerindeki tartışma, neoliberal uzlaşma hükumetine karşı oyların bölünmesi konusuna odaklanmamalı. Kapitalizm ve emperyalizme karşı birleşik bir hareket, demokratik ve seçime dair hedefleri olan çok sayıda yerel cepheyi dışlamamalı, aksine içermelidir.

    Meksika radikal solunun tarzı ve kültürü tarih boyunca kentlerde yaşayan aydınlar tarafından şekillendirilmiştir. Büyümekte olan ve farklılıklara sahip bir gruplar ve genellikle ılımlı bir geçmişten geliyorlar. Ve öncelikleri, söylemleri ve görünüşleri, küçük kentlerdeki çoğu aşırı yoksulluk içinde yaşayan taşralı ve yerli olan işçi sınıfından çok farklılar.

    Bu durum değişmeli. Meksika solunun, işçi sınıfı toplulukları arasında kök salmadıkça, işçi sınıfının değerlerini veya önceliklerini yansıtan bir dil konuşmadıkça siyasi bir geleceği olmayacak. Başarılı bir kampanya için temeli sınıfa dayanan geniş bir koalisyon inşa etmek önemli.

    Zapatista hareketinin seçim politikasına geri dönüşü bunu yapmak için bir fırsat sunuyor.

    Eğer yerli kadın bir aday, alt ve orta sınıfların hoşnutsuzluğunu, herkes için eşitlik, fırsatlar ve haklar konusunda uyumlu bir seste birleştirirse, kesinlikle başkanlık için iddialı olacaktır.

    * Rasec Niembro’nun Jacobin’den tercüme edilen yazısı Kontra Salvo’dan alınmıştır. Kısaltılmıştır. Kaynak: Gazete Karınca

    *Çeviri

    Rasec NIEMBRO 

    CEVAP VER

    Please enter your comment!
    Please enter your name here